Zamirler
Sözcük Türleri , Türkçe , YGS / Şubat 24, 2017

Zamirler, isimlerin yerini tutan sözcüklerdir. Zamirler isim çekim eklerini alır. Zamirler isim tamlamalarında tamlayan veya tamlanan olabilir. Zamirler sözcük olarak; kişi, işaret, belgisiz, soru ve dönüşlülük zamiri olarak 5 gruba ayrılır. Ek halinde de 2 çeşir zamir vardır: İlgi zamiri –ki ve iyelik ekleri.   1-Kişi Zamirleri Sadece insanlar için kullanılır. Örnek: Ben seni tanımadan önce onun sıkıntılarını hiç bilmezdim.            Biz sizi onlar sayesinde tanıdık. *** Kişi zamirleri birbirinin yerine kullanılabilir. Kimi zaman incelikli, saygılı konuşma kimi zaman çekingenlik veya alçakgönüllülük amacıyla ben yerine biz, sen yerine siz kullanılır. Örnek: Siz eskiden burada çalıştınız mı?             Acımasız biriymişim gibi bakma bana, biz de halden anlarız. 2- İşaret Zamirleri İsimlerin yerini gösterme yoluyla tutan sözcüklerdir. Bu- Bunlar, Şu- Şunlar, O- Onlar      Bunu senden beklemezdim.      Şunları kim taşıdı.      Onu yeniden okumamızı istedi. *** Kişi zamiri O ile İşaret zamiri O’yu karıştırmamak için cümledeki anlama dikkat etmeliyiz. Eğer kastedilen insansa kişi zamiridir.       O, her insana değer verir.       O, yerinden sökülmez. Böyle, Şöyle Öyle sözcükleri iyelik eki alarak işaret zamiri olur.          Böylesini hiç görmemiştim.        Şöylesi kolay bulunmaz.        Öyleleri bizi hiç anlamaz. *** İşaret zamirleri Bir ismin önüne gelerek sıfat olabilir.         Bu insanlara bir…

İsim Tamlamaları 

İsim tamlamasını duyduğumuzda aklımıza gelmesi gereken en önemli şey sahiplik ilişkisidir. Bir ismin başka bir isme ait olduğu kelime gruplarına isim tamlaması denir. Örnek :   Denizin dalgaları çarptıkça kıyıya parçalanıyorum.                 Yaz ayları burada çok eğlenceli geçer.   İsim Tamlamasıyla İlgili Bilgiler : Ad tamlamalarında birinci sözcük, tamlayan; ikinci sözcük tamlanandır. Örnek : Tamlayan        Tamlanan Zil in                  ses-i boya                  koku-s-u   Tamlayanın zamirlerden de oluşabilir. kişi zamiri (ben, sen, o, biz, siz, onlar) olduğu zaman tamlama ekleri değişir. Örnek :  Tamlayan              Tamlanan Ben-im                   kitab-ım Sen-in                    düşünce-n Biz-im                    evi-miz Siz-in                     fikri-niz   İsim Tamlaması Çeşitleri Belirtili İsim Tamlaması : Tamlayan ve  tamlananın ek aldığı isim tamlamalarıdır.  Örnek :   Tamlayan Eki              Tamlanan Eki  -ın, -in, -un, -ün             -ı, -i, -u, -ü      Saat-in                          cam-ı      Su-y-un                        güc-ü       Felsefe-n-in                sorunlar-ı   Belirtili Ad Tamlamasının Özellikleri : Tamlayanla tamlanan arasına başka sözcük ya da sözcük grupları girebilir. Örnek : Çocuğun sabaha kadar süren ağlaması.   Tamlayanla tamlananın yeri değişebilir. Örnek :  Vurur, deryalara ışığı adaların.   Tamlayan ya da tamlanan birden çok kullanılabilir. Örnek :  Çocukluğumun acıları, sevinçleri, umutları. Annemin, babamın ve kardeşimin özlemi.   Tamlayan ya da tamlanana bağlı bir sıfat kullanılabilir. Örnek :  Yeşil gömleğin düğmeleri.               Çocuğun sarı saçları.  Kişi ve işaret zamirleri belirtili ad tamlamalarında yalnızca tamlayan sözcük olarak kullanılır. Örnek :  Senin araban                  Bunun cezası   Ad eylemler (mastarlar) hem tamlayan hem de tamlanan olur. Örnek :  Okumanın yararları Çocuğun yürüyüşü…

İsim (Ad)
Sözcük Türleri , Türkçe / Şubat 4, 2017

Varlıkları ve kavramları karşılayan sözcüklere isim denir. Fidanları toprağa diktik.  Bu cümlede “fidan, toprak” sözcükleri birer varlığı karşıladığı için isimdir. Adları çeşitli yönlerden inceleyebiliriz: A) Varlıklara Verilişlerine Göre Adlar      Tür (cins) Adı: Aynı türden varlıkları karşılayan sözcüklerdir. şehir, ülke, dil, nehir, kitap, insan…     Özel Ad: Bir tür içinde sadece tek bir varlığı karşılayan sözcüklerdir. Mehmet, İstanbul, Türkçe, Erciyes, Mai ve Siyah.. Not: “Güneş, ay, dünya” sözcükleri, astronomi, coğrafya terimi olarak kullanıldığında özel addır. Diğer kullanımlarda ise tür adıdır. Ay, Dünya’nın etrafında döner; Dünya da Güneşin etrafında. Bu cümlede “Dünya” ve “Güneş” sözcükleri terim olarak kullanıldığından özel addır. Onu görünce dünyası karardı.  Odanın  içine giren güneş sayesinde ısınmıştı. Bu cümlelerde “dünya” ve “güneş” sözcükleri tür adıdır.        Bazı tür adları, özel ad olarak kullanılabilir. Yarın deniz kenarında yürüyüş yapacağız, (tür adı) Deniz, beni bugün hiç aramadı. (özel ad) B) Varlıkların Sayılarına Göre Adlar              Tekil Ad: Sayıca bir varlığı karşılayan adlardır. İnsan, kalem, telefon…             Çoğul Ad: Sayıca birden fazla varlığı karşılayan adlardır. Çoğul ad, tekil adlara çoğul eki (-ler, -lar) getirilerek yapılır. İnsanlar, kalemler, telefonlar..          Topluluk Adı: Çoğul eki almadan,…