Öz (Saf) Şiir Anlayışını Sürdüren Şiir

Fransız şair Paul Valery’nin ‘’Şiir dili her şeyin üstündedir.’’ Görüşünden hareketle Divan şiirinin biçimsel yapısından da etkilenerek geliştirilen ortak bir şiir anlayışıdır.

Saf şiir anlayışı Ahmet Haşim’in ‘’Şiir Hakkında Bazı Mülahazalar’’ adlı makalesiyle başlamıştır.

Milli edebiyat döneminde Ahmet Haşim ve Yahya kemalin başlattığı anlayış Cumhuriyet edebiyatında da devam etmiştir.

Şiirde ahenk; söyleyiş tarzı, ritim, kafiye vb. ile sağlanır.

Sanat ve şiir her şeyden önce bir biçim sorunu olarak algılanır.

Amaç okurda estetik bir haz oluşturmaktır.

Şiirde yerli ve mahalli unsurlara fazla yer verilmez.

Şairler, düşsellik, bireysellik ve içsellik gibi özellikleri benimserler.

Daha çok sembolizm akımından etkilenilmiştir.

Simgecilik, bireysellik, ruh, ölüm, rüya, renkler, mitolojik unsurlar ve yansımalar şairlerde görülen başlıca ortaklıklardır.

Şiirlerini anlaşılmak için değil duyulmak için yazarlar.

Şiirde öğretme amacı güdülmez.

Amaç güzel şiir yazmaktır.

Sanat sanat için anlayışı hakimdir.

Şiir soylu bir sanat olarak kabul edilir.

Her şairin kendine has bir imge düzeni vardır.

Özgünlük ve yaratıcılık amaçlanmıştır.

Şiirde musikiye yakın bir söyleniş görülür.

Dil günlük dilin kalıplarından uzaklaştırılmıştır.

Ağırlıklı olarak aruz ölçüsü ve sonra hece ölçüsü ve serbest ölçüyle yazılmış şiirler de vardır.

Şair rahat şiir yazarak dilde saflaşmaya ulaşır, düşüncesi benimsenmiştir.

Temsilcileri: AYMANA CeFA ÖZ diye akılda kalabilir.

Ahmet Haşim

Yahya Kemal

Behçet Necatigil

Ahmet Hamdi Tanpınar

Ahmet Muhip Dıranas

Cahit Sıtkı Tarancı

Fazıl Hüsnü Dağlarca

Asaf Halet Çelebi

Özdemir Asaf

Ziya Osman Saba

Bu Şiir anlayışına örnekler:

 SESSİZ GEMİ
  Artık demir almak günü gelmişse zamandan,
Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan.
Hiç yolcusu yokmuş gibi sessizce alır yol;
Sallanmaz o kalkışta ne mendil ne de bir kol.
Rıhtımda kalanlar bu seyahatten elemli,
Günlerce siyah ufka bakar gözleri nemli.
Biçare gönüller! Ne giden son gemidir bu!
Hicranlı hayatın ne de son matemidir bu!
Dünyada sevilmiş ve seven nafile bekler;
Bilmez ki giden sevgililer dönmeyecekler.
Birçok gidenin her biri memnun ki yerinden,
Birçok seneler geçti; dönen yok seferinden.
                         Yahya Kemal BEYATLI
MERDİVEN
Ağır, ağır çıkacaksın bu merdivenlerden,
Eteklerinde güneş rengi bir yığın yaprak,
Ve bir zaman bakacaksın semâya ağlayarak...
Sular sarardı... yüzün perde perde solmakta,
Kızıl havâları seyret ki akşam olmakta...
Eğilmiş arza, kanar, muttasıl kanar güller;
Durur alev gibi dallarda kanlı bülbüller,
Sular mı yandı? Neden tunca benziyor mermer?
Bu bir lisân-ı hafîdir ki ruha dolmakta,
Kızıl havâları seyret ki akşam olmakta...
Ahmet HAŞİM

One thought on “Öz (Saf) Şiir Anlayışını Sürdüren Şiir

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir