Fabl
Edebi Bilgiler / Kasım 4, 2017

Kahramanları insanlar gibi konuşan, düşünen hayvanlardır. Fabllar, her ne kadar hayvanlar arasında geçse de insanlara mesaj verme amacıyla yazılmış kısa yazılardır. İnsanlara ahlaki öğüt vermek çok önemlidir. Teşhis (Kişileştirme), İntak(konuşturma) sanatları sıkça kullanılır. Hem şiir hem de düz yazı şeklinde olabilir. Fabllar didaktiktir. Bilinen ilk fabl yazarı Hintli yazar Beydaba’dır. Beydaba’nın Kelile ve Dimne (iyi ve kötü iki çakalın hikayesi) isimli eseri  ilk fabl kitabıdır. Kitap 14 bölümden oluşmaktadır. Dünya edebiyatında fabl deyince akla gelen ilk isim Fransız yazar La Fontaine’dir. Basit ve sade bir anlatıma sahiptir. Doğu kültüründen etkilendiği düşünülmektedir. Fabllarında genellikle kötüyü gösterirken iyinin nasıl olacağını anlatmaya çalışmıştır. M.Ö. 300’lü yıllarda fablları derlenerek yazıya geçirilen önemli fabl yazarı da Eski Yunan Medeniyetinde yaşamış olan Ezop’tur. Türk Edebiyatında Fablın ilk örneği Şeyhi’nin yazdığı “Harname”dir. Batılı anlamda ilk örnekleri Şinasi vermiştir. Ahmet Mithat, Kıssadan Hisse adlı eserini ahlakî gaye güderek yazmıştır. Bu eserde yazar, Ezop’tan, La Fontaine’den yapmış olduğu çevirilere ve kendi yazmış olduğu fabllara yer vermiştir. Recaizade Mahmut Ekrem, La Fontaine’den Horoz ile Tilki, Kurbağa ile Öküz, Karga ile Tilki, Meşe ile Saz, Ağustos Böceği ile Karınca gibi birçok çeviriler yaparak bu alanda Türk Edebiyatına katkıda bulunuştur. Ali Ulvi Elöve “Çocuklarımıza Neşideler” adlı şiir kitabında La Fontaine, Victor Hugo,…